لارستانی یکی از زبان های ایرانی نو

 

 لارستانی یکی از زبان های ایرانی نو

 کتا ب راهنمای زبان های ایرانی در دو جلد   در سال 1383 به فارسی ترجمه و منتشر شده  است . ترجمه فارسی آن زیر نظر حسن رضایی باغ بیدی و توسط : آرمان بختیاری ؛ عسکر بهرامی ؛ حسن رضایی باغ بیدی  و نگین صالحی   انجام گرفته است . جلد اول کتاب به بررسی زبان های ایرانی باستان و میانه و جلد دوم کتاب به بررسی زبان های ایرانی نو اختصاص دارد . سر مترجم در پیشگفتار کتاب آورده است :                             

 کتاب راهنمای زبان های ایرانی حاصل تلاش چندین ساله هفده تن از برجسته ترین دانشمندان زبانشناسی ایرانی است و زیر نظر پرفسور رودیگر اشمیت در سال 1989 به چاپ رسیدهاست و یکی از مهم ترین و دقیق ترین منابع در زمینه ی زبان ها و گویش های ایرانی از عهد باستان تا کنون است . بخش های مختلف این کتاب ارزشمند به زبان های آلمانی ؛ انگلیسی  و فرانسه نوشته شده است .بخشهایی از این کتاب بسیار تخصصی است و جز برای  متخصصان قابل فهم نخواهد بود .با وجود این هر یک از بخش های کتاب علاوه بر مطالب تخصصی ؛ کلیاتی را نیز در بر دارد که برای هر خواننده ای دریافتنی و جذاب است.                                                                                                   

 سر ویراستار اصلی کتاب پرفسور رودیگر اشمیت در یادداشتی بر ترجمه فاسی کتاب از جمله  نوشته است :                                                                                          

 هدف از تالیف کتاب همانا بررسی اجمالی  گذشته و حال زبان های ایرانی بوده است . در تالیف کتاب هفده دانشمند با ملیت های گوناگون و تخصص های متفاوت دست اند کار بوده اند .  و این مهم می بایست به اختصار و در چارچوب واقعیت های موجود و البته برپایه وضعیت فعال زبانشناختی ایرانی  دهه هشتاد تحقق می یافت . توصیف هر زبان تنها به بررسی های دستوری محدود نبوده است بلکه بیش تر لازم بود شواهد  گستردگی و کاربردآن زبان را مد نطر قرار دهد . در واقع باید به زبانشناسی تاریخی ؛ بوم شناسی ؛ جامعه شناسی زبان و مانند اینها توجه می شد و همه این عوامل در ارزیابی تاریخی و گویش شناختی خانواده زبان های ایرانی مورد تاکید قرار گرفته است . و در مجموع در نگاهی کلی ؛ خاستگاه مشترک همه ی زبان های مجزای ایران به تصویر کشیده شده است .

در  جلد دوم این کتاب که به بررسی زبان های ایرانی نو اختصاص دارد و در فهرست مطالب کتاب و زیر عنوان زبان های ایرانی نو غربی ابتدا زبان فارسی نو به طور کامل بررسی شده است و پس از آن به عنوان گویش های ایرانی غربی بر می خوریم که به ترتیب : گویش های حاشیه دریای خزر و گویش های شمال غرب ایران ؛ گویش های مرکزی ایران ؛ کردی ؛ گورانی و زازا ؛ گویش های جنوب غرب ایران ؛ بلوچی یررسی شده اند .

 آنگاه و در یک فصل جداگانه  با عنوان زیر مواجه می شویم :

زبان های جنوب شرق ایران : لارستانی ؛ کُمزاری ؛ بشکردی

در صفحه 485 کتاب در باره طبقه بندی این زبان ها و دلایل آن آمده است :

طبقه بندی گروه ها و زیر گروه های گویشی ایرانی غربی مبتنی است بر تلفیقی از ارتباط خانوادگی زبان ها ؛ همجواری جغرافیایی   ؛ هویت قومی و بر مبنای رده شناسی بوده است . این طبقه بندی توزیع کنونی آنها را می نمایاند.